zmiany w podstawie programowej chemii od 2024 roku

Zmiany w chemii - klasa 8

Kinga Willim 2025-04-28

Zastanawiasz się, co się zmieniło w podstawie programowej dla szkoły podstawowej w zakresie chemii organicznej? I czy uczniowie muszą znać długie wzory strukturalne związków o znaczeniu biologicznym?

O ile w chemii nieorganicznej zmian w podstawie programowej jest kilka, o tyle chemia organiczna zmieniła się nieznacznie. Jest tu, podobnie jak w części nieorganicznej, przesunięcie ciężaru na kształtowanie kompetencji takich, jak wyszukiwanie informacji, porównywanie ich, przedstawianie. Często zdarzają się też po prostu zmiany językowe i sklejanie kilku punktów w jeden.

Jeśli chodzi o konkrety, oto kilka największych zmian:

1. Uczniowie rysują wzory strukturalne alkoholi monohydroksylowych oraz kwasów karboksylowych tylko dla pierwszych czterech pochodnych szeregu homologicznego węglowodorów (czyli dla metanu, etanu, propanu i butanu). W starej podstawie obowiązywał też piąty - pentan.

2. Konkretnie wymieniono trzy kwasy organiczne, występujące w przyrodzie, które uczeń powinien znać (mrówkowy, szczawiowy, cytrynowy), a nie przykładowe.

3. Uczeń nie musi wyjaśniać procesu estryfikacji, ale nadal powinien zapisywać równania reakcji kwasu karboksylowego z alkoholem (w zakresie 1-2 węgli w łańcuchu). 

4. Usunięto znajomość wzorów sumarycznych i innych dla cukrów.

Czy to dużo? Nie, ale zawsze coś. Najmniejszy sens ma zmiana trzecia - osobiście wolałabym, żeby uczniowie wiedzieli, że zapachowe estry powstają w wyniku konkretnej reakcji, niż potrafili ją zapisać. Kwas szczawiowy wymieniłabym na inny - z jedną grupą funkcyjną. Myślę, że z wiedzą o kwasach z kilkoma grupami karboksylowymi można poczekać co najmniej do liceum.

Jak widać, zmian jest mniej i są drobniejsze. Nadal trudno mówić o odchudzeniu o 20%. Czekam z niecierpliwością na dalszą minimalizację i więcej tematów kuchennych.

Zobacz też...

Zmiany w chemii - klasa 7

Zmiana podstawy programowej na 20% mniejszą wywołała falę mieszanych emocji. Czy nauczyciele dostosowali się do uszczuplenia? I czy faktycznie jest co zmieniać?

Więcej...
Jak uczyć równań reakcji chemicznych?

Równania reakcji chemicznych nie są czymś, do czego dzieci podchodzą z radością. Trudno je zrozumieć, bo też niełatwo jest wyobrazić sobie, jak to wszystko się łączy.

Więcej...